Śląskie Centrum Wolności i Solidarności

Śląskie Centrum Wolności i Solidarności (ŚCWiS), instytucja kultury współprowadzona przez Województwo Śląskie i Miasto Katowice, powstała na bazie Izby Pamięci KWK „Wujek” i została uruchomiona w historycznym budynku dawnego magazynu odzieży roboczej kopalni, przy ul. Wincentego Pola 38 w Katowicach (dzielnica Brynów). Otwarte w 2007 roku, a po rozbudowie w 2021 roku udostępniło zwiedzającym rozbudowaną, trójpoziomową wystawę poświęconą m.in. sytuacji Polaków po II wojnie światowej, narodzinom Solidarności, tragicznym wydarzeniom pacyfikacji strajku w kopalni Wujek – z czołgiem T‑55 na czele – oraz drodze do Okrągłego Stołu i przemian demokratycznych lat 80. XX w. Wystawa wyróżnia się wyjątkowym, multimedialnym i interaktywnym charakterem, który na trzech poziomach przekazuje historię poprzez filmy, narracje świadków, eksponaty i rekonstrukcje kluczowych scen tamtych dni. Zwiedzanie odbywa się w grupach — warto wcześniej rezerwować terminy telefonicznie lub mailowo; lokalizacja muzeum przy Kopalni „Wujek” i Pomniku Krzyża podkreśla kontekst historyczny i pamięć o ofiarach stanu wojennego. Znaczenie tej placówki podkreślają liczne edukacyjne działania — m.in. lekcje muzealne, aplikacja mobilna mPamięć oraz Bieg Niepodległości im. Dziewięciu z „Wujka”, organizowany od 2013 roku w formie symbolicznej pamięci wydarzeń grudniowych.