Muzeum w Chrzanowie im. Ireny i Mieczysława Mazarakich

Muzeum w Chrzanowie, mieszczące się od 1960 roku w zabytkowym XVI‑wiecznym lamusie przebudowanym później na rezydencję Loewenfeldów, powstało dzięki zaangażowaniu profesora Mieczysława Mazarakiego i jego żony Ireny, którzy przez lata zbierali unikatowe pamiątki związane z regionem. siedmiu salach stałych placówka prezentuje historię i kulturę ziemi chrzanowskiej – od znalezisk archeologicznych (paleolit, epoka brązu, cmentarzyska kultury łużyckiej), przez wystawę geologiczną i salony w stylu biedermeier, aż po przemysłową przeszłość miasta (ze znanym Fablokiem) oraz bogatą kolekcję judaików, która oddaje dziedzictwo przedwojennej społeczności żydowskiej. Zwraca uwagę unikalny Gabinet osobliwości założycieli – z muszlami, porcelaną, kawałkami fauny i flory z całego świata. Oddzielnym obiektem podlegającym muzeum jest Dom Urbańczyka – kameralna willa z końca XIX wieku, gdzie odbywają się wystawy czasowe. Muzeum prowadzi również udział w opiece nad cmentarzem żydowskim. Placówka to nie tylko ekspozycje, ale i centrum edukacyjne – oferuje warsztaty, lekcje, wykłady, wydarzenia tematyczne jak „Noc Muzeów”, publikacje oraz sesje naukowe. To miejsce, w którym historia, przyroda, kultura i tradycje regionu splatają się w jedną, fascynującą opowieść o Chrzanowie i jego mieszkańcach.